Studeren is een prachtige tijd, maar laten we eerlijk zijn: het is ook een dure tijd. Tussen het collegegeld, de huur van je kamer, dure studieboeken en je sociale leven door, kan je bankrekening aan het eind van de maand behoorlijk leeg zijn. Gelukkig is er in Nederland een vangnet voor studenten wiens ouders minder breed bij kas zitten: de aanvullende studiebeurs.

Veel studenten laten echter geld liggen omdat ze denken dat ze er geen recht op hebben, of omdat de regels van de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) ingewikkeld lijken. In dit artikel leggen we je haarfijn uit wat de aanvullende studiebeurs is, hoe je deze aanvraagt en waarom het in de meeste gevallen een gift is die je niet hoeft terug te betalen.

Wat is de aanvullende studiebeurs?

De aanvullende studiebeurs is een onderdeel van de studiefinanciering. Naast de basisbeurs (die sinds kort weer terug is) en de mogelijkheid om te lenen, kun je in aanmerking komen voor dit extra bedrag. Het doel van deze beurs is om gelijke kansen te creëren in het onderwijs. Het inkomen van je ouders mag namelijk nooit een barrière vormen om te kunnen studeren.

Het belangrijkste kenmerk van de aanvullende beurs is dat het een prestatiebeurs is. Dit betekent dat het in eerste instantie wordt verstrekt als een lening, maar zodra je binnen tien jaar je diploma behaalt, wordt het volledige bedrag omgezet in een gift. Je hoeft het dan dus nooit meer terug te betalen.

Heb ik recht op een aanvullende beurs?

Of je recht hebt op een aanvullende beurs, hangt af van een aantal factoren. De belangrijkste factor is het inkomen van je ouders. DUO kijkt hierbij naar het verzamelinkomen van beide ouders van twee jaar geleden. Voor het studiejaar 2024-2025 kijkt DUO dus naar het inkomen uit 2022.

Hier zijn de belangrijkste criteria:
1. Inkomen van de ouders: Hoe lager het inkomen van je ouders, hoe hoger de aanvullende beurs. Boven een bepaalde inkomensgrens vervalt het recht op de beurs volledig.
2. Aantal studerende broers of zussen: Heb je broers of zussen die ook studeren en waarvoor je ouders een bijdrage leveren? Dan kan dit gunstig uitpakken voor de hoogte van jouw beurs.
3. Nationaliteit en leeftijd: Je moet de Nederlandse nationaliteit hebben (of een vergelijkbare status) en jonger zijn dan 30 jaar op het moment dat je studiefinanciering ingaat.

Hoeveel bedraagt de aanvullende beurs in 2024/2025?

De bedragen van de aanvullende beurs worden jaarlijks geïndexeerd. Voor het studiejaar 2024-2025 kan de aanvullende beurs oplopen tot ruim € 450,- per maand. Dit is een aanzienlijk bedrag dat het verschil kan maken tussen wel of niet moeten werken naast je studie.

Het is belangrijk om te weten dat de aanvullende beurs een ‘aanvulling’ is op wat je ouders geacht worden bij te dragen. Als je ouders een middeninkomen hebben, krijg je misschien niet het maximale bedrag, maar bijvoorbeeld € 100,- of € 200,- per maand. Ook dit is echter ‘gratis geld’ als je je diploma haalt, dus laat het nooit liggen!

De prestatiebeurs: Van lening naar gift

Zoals eerder genoemd, valt de aanvullende beurs onder de prestatiebeurs. Dit geldt voor studenten in het HBO en aan de Universiteit (WO). Voor MBO-studenten op niveau 1 en 2 is de aanvullende beurs overigens altijd een gift, ongeacht of je een diploma haalt.

Voor HBO- en WO-studenten werkt het als volgt:
* Je ontvangt de beurs tijdens je studie als een lening.
* Er wordt wel rente over berekend (de actuele studierente).
* Behaal je binnen 10 jaar je diploma? Dan worden de beurs en de opgebouwde rente kwijtgescholden.
* Haal je geen diploma? Dan moet je het volledige bedrag inclusief rente terugbetalen.

Wat als er geen contact is met de ouders?

Een veelvoorkomend probleem is dat studenten geen contact hebben met hun ouders, of dat ouders weigeren mee te werken aan de aanvraag. In principe gaat DUO ervan uit dat ouders financieel bijdragen. Als dit door een ernstig conflict of het ontbreken van contact niet mogelijk is, kun je een verzoek indienen voor een ‘verlegging ouderlijke bijdrage’.

In dat geval wordt het inkomen van die specifieke ouder buiten beschouwing gelaten. Je moet hier wel bewijzen voor aanleveren, zoals een verklaring van een onafhankelijke deskundige (bijvoorbeeld een psycholoog of maatschappelijk werker).

Peiljaarverlegging: Als het inkomen van je ouders is gedaald

DUO kijkt standaard naar het inkomen van twee jaar geleden. Maar wat als je ouders in de tussentijd hun baan zijn verloren, met pensioen zijn gegaan of minder zijn gaan werken? Dan kan hun huidige inkomen veel lager zijn dan het inkomen waar DUO mee rekent.

In dat geval kun je peiljaarverlegging aanvragen. Je vraagt DUO dan om te kijken naar het huidige geschatte inkomen in plaats van het inkomen van twee jaar terug. Dit kan ertoe leiden dat je alsnog recht hebt op een (hogere) aanvullende beurs.

Hoe vraag je de aanvullende studiebeurs aan?

Het aanvragen van de aanvullende beurs is eenvoudiger dan veel mensen denken. Je doet dit tegelijkertijd met je reguliere studiefinanciering via Mijn DUO.

1. Log in op Mijn DUO met je DigiD.
2. Ga naar het onderdeel ‘Studiefinanciering’.
3. Vink bij je aanvraag aan dat je ook een aanvullende beurs wilt aanvragen.
4. Geef DUO toestemming om de inkomensgegevens van je ouders op te vragen bij de Belastingdienst.
5. Je ouders ontvangen vervolgens bericht van DUO om ook hun toestemming te geven (tenzij zij dit al eerder hebben gedaan).

Zodra de gegevens binnen zijn, berekent DUO automatisch waar je recht op hebt. Je hoeft zelf dus geen loonstrookjes of jaaropgaven van je ouders op te sturen, tenzij DUO daar specifiek om vraagt.

Veelgemaakte fouten bij de aanvullende beurs

* Niet aanvragen omdat je denkt dat je ouders teveel verdienen: Het kost niets om het aan te vinken. Zelfs als je maar recht hebt op € 10,- per maand, is dat over een hele studie toch weer een paar honderd euro.
* Vergeten de aanvraag te vernieuwen: Hoewel de beurs vaak doorloopt, is het slim om elk jaar in Mijn DUO te controleren of alles nog correct staat.
* Geen peiljaarverlegging aanvragen bij ontslag: Veel studenten weten niet dat dit kan en lopen hierdoor veel geld mis wanneer de financiële situatie van hun ouders verslechtert.

Conclusie

De aanvullende studiebeurs is een essentieel hulpmiddel om studeren betaalbaar te houden. Het is een investering van de overheid in jouw talent, ongeacht je achtergrond. Omdat het voor de meeste studenten een gift is, is het zonde om hier geen gebruik van te maken.

Heb je nog geen aanvullende beurs aangevraagd? Log dan vandaag nog in op Mijn DUO en controleer je instellingen. Het kan je duizenden euro’s aan schuld schelen na je afstuderen!

Disclaimer: De regels rondom studiefinanciering kunnen wijzigen. Kijk voor de meest actuele bedragen en voorwaarden altijd op de officiële website van DUO.