Studeren is een kostbare aangelegenheid. Naast het collegegeld krijg je te maken met kosten voor boeken, software, levensonderhoud en misschien wel kamerhuur. Gelukkig is de basisbeurs weer terug, maar voor veel studenten is dit niet voldoende om alle eindjes aan elkaar te knopen. Hier komt de aanvullende beurs om de hoek kijken. Maar wat zijn nu precies de voorwaarden voor de aanvullende beurs? Wanneer heb je er recht op, en hoeveel kun je krijgen?

In dit uitgebreide artikel duiken we diep in de regels van DUO, zodat jij precies weet waar je aan toe bent en geen geld laat liggen waar je recht op hebt.

Wat is de aanvullende beurs precies?

De aanvullende beurs is een extra maandelijks bedrag bovenop je reguliere studiefinanciering (de basisbeurs en de lening). In tegenstelling tot de gewone lening, is de aanvullende beurs bedoeld voor studenten wiens ouders minder verdienen en dus minder kunnen bijdragen aan de studie.

Het belangrijkste kenmerk van de aanvullende beurs is dat het een prestatiebeurs is. Dit betekent dat de beurs wordt omgezet in een gift als je binnen tien jaar je diploma behaalt. Haal je geen diploma? Dan moet je het bedrag met rente terugbetalen.

De algemene voorwaarden voor de aanvullende beurs

Voordat we naar de specifieke inkomenseisen kijken, moet je voldoen aan de algemene voorwaarden voor studiefinanciering:

1. Nationaliteit: Je bent Nederlander of je hebt een verblijfsvergunning die recht geeft op studiefinanciering. Ook studenten uit EU/EER-landen kunnen soms aanspraak maken als zij (of hun ouders) voldoende in Nederland werken.
2. Leeftijd: Je moet jonger zijn dan 30 jaar op het moment dat je studiefinanciering voor het eerst ingaat.
3. Opleiding: Je volgt een erkende voltijdse of duale opleiding aan het mbo, hbo of de universiteit.
4. Inschrijving: Je staat officieel ingeschreven bij een onderwijsinstelling in Nederland (of soms in het buitenland onder specifieke voorwaarden).

De belangrijkste factor: Het inkomen van je ouders

De meest cruciale voorwaarde voor de aanvullende beurs is het inkomen van je ouders. DUO kijkt hierbij naar het verzamelinkomen of het belastbaar loon van beide ouders.

Hoe berekent DUO dit?

DUO kijkt standaard naar het inkomen van twee jaar geleden. Dit noemen we het peiljaar. Voor het studiejaar 2024-2025 wordt er dus gekeken naar het inkomen uit 2022.

De algemene regel is: hoe minder je ouders verdienen, hoe hoger je aanvullende beurs.
* Is het gezamenlijk inkomen van je ouders lager dan ongeveer € 36.400,-? Dan heb je meestal recht op de maximale aanvullende beurs.
* Ligt het inkomen tussen de € 36.400,- en ongeveer € 70.000,-? Dan krijg je een gedeeltelijke aanvullende beurs.
* Verdienen je ouders samen meer dan € 70.000,-? Dan heb je meestal geen recht op een aanvullende beurs, tenzij er andere kinderen in het gezin zijn die ook studeren of op de middelbare school zitten.

Wat als het inkomen nu veel lager is? (Peiljaarverlegging)

Het kan natuurlijk gebeuren dat je ouders twee jaar geleden veel verdienden, maar nu door ontslag, ziekte of pensioen een veel lager inkomen hebben. In dat geval kun je bij DUO een verzoek tot peiljaarverlegging indienen. DUO kijkt dan naar het huidige inkomen in plaats van het inkomen van twee jaar geleden.

Rekening houden met broers en zussen

Een belangrijke nuance in de voorwaarden voor de aanvullende beurs is de gezinssituatie. Als je ouders nog meer kinderen hebben die zij financieel moeten onderhouden, wordt de inkomensgrens naar boven bijgesteld.

DUO houdt rekening met:
* Broers of zussen die ook studiefinanciering ontvangen.
* Broers of zussen die jonger zijn dan 18 jaar en waarvoor de ouders kinderbijslag ontvangen of die op de middelbare school zitten.

In de praktijk betekent dit dat je bij een hoger ouderlijk inkomen toch recht kunt hebben op een aanvullende beurs als je uit een groot gezin komt.

Studieschulden van je ouders

Hebben je ouders zelf nog een studieschuld bij DUO die zij maandelijks moeten terugbetalen? Dan kan dit ook invloed hebben. De verplichte aflossing op hun eigen studieschuld kan in mindering worden gebracht op het inkomen waarmee DUO rekent, waardoor jij sneller recht hebt op een (hogere) aanvullende beurs.

Wat als je geen contact hebt met je ouders?

Een veelgestelde vraag is: “Wat als mijn ouders niet willen betalen of als ik geen contact met hen heb?”

In principe gaat de overheid ervan uit dat ouders financieel bijdragen aan de studie van hun kind. Echter, in uitzonderlijke situaties kun je een aanvraag doen voor een ‘verrekening zonder ouderlijke bijdrage’. Dit kan in de volgende gevallen:
1. Er is sprake van een ernstig en structureel conflict (dit moet je laten onderbouwen door een onafhankelijke derde, zoals een psycholoog of maatschappelijk werker).
2. De verblijfplaats van de ouder(s) is onbekend.
3. De alimentatie is oninbaar.
4. De ouder heeft het ouderlijk gezag nooit gehad.

Als DUO je verzoek goedkeurt, wordt het inkomen van die ouder niet meegeteld en heb je vaak recht op de maximale aanvullende beurs.

De prestatiebeurs: Een gift of een lening?

Zoals eerder genoemd, valt de aanvullende beurs onder de regeling van de prestatiebeurs. Dit is een van de belangrijkste voorwaarden om te onthouden.

* Mbo niveau 1 en 2: Voor deze studenten is de aanvullende beurs altijd een gift. Je hoeft het niet terug te betalen, ook niet als je stopt.
* Mbo niveau 3 en 4, hbo en universiteit: De beurs wordt verstrekt als een lening. Pas als je binnen 10 jaar je diploma behaalt, wordt de lening omgezet in een gift.

Haal je je diploma niet? Dan moet je elke cent van de aanvullende beurs terugbetalen, inclusief de opgebouwde rente. Let dus goed op je studievoortgang!

Hoe hoog is de aanvullende beurs in 2024/2025?

De bedragen worden jaarlijks geïndexeerd. Voor het studiejaar 2024-2025 bedraagt de maximale aanvullende beurs voor hbo- en universitaire studenten ongeveer € 457,60 per maand. Voor mbo-studenten gelden vergelijkbare bedragen, afhankelijk van hun specifieke situatie (thuis- of uitwonend).

Sinds de herinvoering van de basisbeurs is de aanvullende beurs voor veel studenten een onmisbare aanvulling geworden om de stijgende kosten van levensonderhoud te dekken zonder torenhoge schulden op te bouwen.

Hoe vraag je de aanvullende beurs aan?

Het aanvragen van de aanvullende beurs gaat via Mijn DUO. Het mooie is dat je dit maar één keer hoeft te doen. Zodra je bij je aanvraag voor studiefinanciering aangeeft dat je ook een aanvullende beurs wilt, controleert DUO elk jaar automatisch bij de Belastingdienst wat het inkomen van je ouders is.

Je hoeft dus niet elk jaar opnieuw bewijsstukken op te sturen, tenzij er sprake is van peiljaarverlegging of een conflict met je ouders.

Conclusie: Laat geen geld liggen!

De voorwaarden voor de aanvullende beurs lijken op het eerste gezicht ingewikkeld, maar het komt in de basis neer op het inkomen van je ouders en je eigen studieprestaties.

Onze tip: Vraag de aanvullende beurs altijd aan, ook als je denkt dat je ouders teveel verdienen. DUO voert de berekening automatisch uit. Heb je er geen recht op? Dan krijg je simpelweg niets, maar het kost je ook niets om de check te laten doen. In het beste geval levert het je honderden euro’s per maand extra op die je – mits je je diploma haalt – nooit hoeft terug te betalen.

Heb je nog vragen over jouw specifieke situatie? Kijk dan altijd op de officiële website van DUO of neem contact op met een decaan van je onderwijsinstelling.